Theo Thượng tướng Hiếu, thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư là căn cứ để cơ quan, tổ chức kiểm tra thống nhất thông tin về công dân. Trường hợp thông tin về công dân trong các cơ sở dữ liệu chuyên ngành hoặc giấy tờ đã cấp không phù hợp với thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư thì phải theo cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Luật Căn cước công dân quy định công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi được cấp thẻ Căn cước công dân. Thẻ căn cước có giá trị chứng minh về căn cước công dân của người được cấp thẻ thực hiện các giao dịch trên lãnh thổ Việt Nam. Thẻ này được sử dụng thay cho việc sử dụng hộ chiếu trong trường hợp Việt Nam và nước ngoài ký kết điều ước hoặc thỏa thuận quốc tế cho phép công dân nước ký kết được sử dụng thẻ căn cước công dân thay cho việc sử dụng hộ chiếu trên lãnh thổ của nhau. “Khi công dân xuất trình thẻ căn cước theo yêu cầu của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền thì cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền đó không được yêu cầu công dân xuất trình thêm giấy tờ khác chứng nhận các thông tin đã có trên thẻ” - Thứ trưởng Thường trực Bộ Công an cho biết.

Điểm mới đáng chú ý là công dân không phải nộp lệ phí khi cấp thẻ căn cước công dân lần đầu, đổi thẻ căn cước công dân khi đến tuổi đổi thẻ theo quy định của luật hoặc có sai sót về thông tin trên thẻ căn cước do lỗi của cơ quan quản lý căn cước công dân. Các trường hợp đổi, cấp lại thẻ căn cước công dân khác thì mới phải nộp lệ phí.

Luật Căn cước công dân có hiệu lực từ ngày 1-1-2016 và chứng minh nhân dân (CMND) đã được cấp trước ngày luật có hiệu lực vẫn có giá trị sử dụng đến hết thời hạn theo quy định; khi công dân có yêu cầu thì được đổi sang thẻ căn cước công dân. Các loại giấy tờ có giá trị pháp lý đã phát hành có sử dụng thông tin từ CMND vẫn nguyên hiệu lực pháp luật. Các loại biểu mẫu đã phát hành quy định sử dụng thông tin từ CMND được tiếp tục sử dụng đến hết ngày 31-12-2019.

Thượng tướng Nguyễn Văn Hiếu cho biết các địa phương chưa có điều kiện về cơ sở hạ tầng thông tin, vật chất, kỹ thuật và người quản lý căn cước công dân, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và cơ sở dữ liệu căn cước công dân để triển khai thi hành theo luật này thì công tác quản lý công dân vẫn được thực hiện theo quy định của pháp luật trước ngày luật có hiệu lực; chậm nhất từ ngày 1-1-2020 phải thực hiện thống nhất theo quy định của luật này.

Trả lời câu hỏi của PV về việc có tiếp tục mở rộng việc cấp đổi CMND mới 12 số hay sẽ dừng lại, chờ tới khi luật này có hiệu lực thì tiến hành cấp thẻ căn cước công dân luôn, Thiếu tướng Trần Văn Vệ, Phó tổng cục trưởng Tổng cục cảnh sát quản lý hành chính về trật tự an toàn xã hội (Tổng cục VII) - Bộ Công an, cho biết thẻ căn cước công dân chỉ có 3 điểm mới so với giấy CMND hiện nay: Thay đổi tên gọi từ CMND sang căn cước công dân; thẻ căn cước bỏ 2 trường thông tin về dân tộc và tên gọi khác trên CMND hiện hành.

“Theo yêu cầu quản lý nhà nước, nhu cầu của công dân, chúng tôi vẫn sẽ tiếp tục cấp CMND. Vẫn sẽ tồn tại 2 loại CMND cấp theo công nghệ mới 12 số và cấp thủ công như ngày xưa (CMND 9 số). Chậm nhất từ 1-1-2020, công dân sẽ được cấp toàn bộ căn cước công dân theo công nghệ mới” - ông Vệ nói.